Ze skryptu phpBB korzystam od dawien dawna. To właśnie na nim, dokładniej na wersji phpBB 2 powstało moje pierwsze forum. Przez dosyć spory czas korzystałem z polskiej modyfikacji "phpBB by Przemo", aby następnie przejść ostatecznie właśnie na phpBB3. Decyzji tej nie żałuję w żadnym stopniu, ponieważ jest to moim zdaniem najlepszy z darmowych skryptów do budowania forum internetowego. Co więcej, może on śmiało konkurować z Invision Power Board, vBulletinem, czy też Burning Board, w niektórych dziedzinach zupełnie je deklasować.
Przede wszystkim, phpBB3 to skrypt otwarty, posiadający ogromną społeczność i bardzo dynamicznie się rozwijający. Developerzy nie śpią i cały czas poprawiają wszelkie napotkane błędy. Co więcej, zdarzają się również naprawdę spore aktualizacje, np. taką właśnie była wersja 3.0.6, która wprowadza nowe mechanizmy buforowania (wsparcie dla min. APC, eAcceleratora, XCache), czy też możliwość wyszukiwania nieprzeczytanych postów (co ciekawe sam mechanizm był zaimplementowany i gotowy do użycia już znacznie wcześniej).
Dzięki takiemu licencjonowaniu dostępna jest bardzo duża ilość zupełnie darmowych zasobów: style, poczynając od najprostszych aż do naprawdę rozbudowanych, czy też modyfikacje mogące zamienić nasze forum w prawdziwy kombajn. Istnieje nawet specjalna wstępnie zmodyfikowana wersja tego skryptu nazwana phpBB SEO. Jak sama nazwa wskazuje, zawiera ona w sobie modyfikacje pozwalające na przyśpieszenie procesu indeksowania forum w wyszukiwarkach internetowych, oraz wzmocnić nas w walce o pozycję w ich rankingach. Autorzy skryptu stworzyli na własne potrzeby standard tworzenia instrukcji modyfikacji, dzięki czemu są one jednolite i bardzo czytelne. Oferują ponadto cały zestaw dodatkowych narzędzi (STK), dzięki którym możemy naprawić forum w wypadku nieprzewidzianej awarii, czy też wykonać prace wymagające bardziej zaawansowanych narzędzi, niedostępnych standardowo ze względów bezpieczeństwa.
Osoba, której przyjdzie zarządzać forum działającym pod kontrolą phpBB3 nie będzie miała powodów do narzekań dzięki sporej liczbie opcji - skonfigurować da się prawie wszystko. Na uwagę zasługuje bardzo rozbudowany system zezwoleń, w którym możemy tworzyć zestawy uprawnień, nakładać zezwolenia na poszczególne grupy / użytkowników, czy też sterować uprawieniami na poziomach globalnych i lokalnych. Ten element może być prawdziwym utrapieniem dla początkującego administratora, ale gdy już się go "ogarnie", stanowi bardzo potężne narzędzie. Dostępne są oczywiście podstawowe narzędzia takie jak:
- cenzor słów
- możliwość dodawania własnych pól w profilach (co ciekawe, jest to opcja wielojęzykowa)
- kilka opcji do ochrony przed robotami spamowymi (w tym min. reCaptcha, captcha 3D, pytania)
- obsługa załączników, z podziałem na ich grupy
- avatary, zarówno lokalne, podawane przez link jak i forumowa galeria avatarów
- kanały rss, z możliwością ustalenia wykluczonych kategorii / for
- komunikacja i notyfikacje poprzez emaile, oraz jabbera
- rozbudowana wyszukiwarka forum (bazująca na autorskim mechanizmie lub też indeksach FULLTEXT, do wyboru)
- panel użytkownika, w którym oprócz podstawowych opcji może dodawać np. przyjaciół i wrogów
- panel moderatora, kolejka moderacji
- panel administratora, z którego możemy kierować najważniejszymi mechanizmami forum, a także zarządzać modułami wszystkich wymienionych paneli (nic nie stoi na przeszkodzie, aby przebudować administrację pod własne widzi-mi-się).
- logi czynności, począwszy od logów błędów, poprzez logi operacji moderatorskich, a kończąc na logach administracyjncyh
Skrypt zachęca również te osoby, które potrafią i lubią tworzyć ładne, unikalne style. Pod tym względem phpBB3 oferuje nam separację logiki od prezentacji (kod styli jest oddzielny), a poza tym ta druga warstwa posiada własne struktury sterujące: w szablonach możemy sterować tym, co i kiedy ma być wyświetlane, dostępne są nie tylko operatory warunkowe, ale również pętle, możliwość dołączania innych plików, a nawet możliwość umieszczenia czystego kodu php (acz ze względów bezpieczeństwa jest to domyślnie wyłączone).
Jeżeli mówimy o małym forum, nie ma żadnego problemu oprócz jego uruchomienia. Jeżeli jednak szybko się ono rozwija, lub też po konwersji stanowi spory byt, w grę wchodzić zaczyna wydajność i generowane przez skrypt obciążenie. W tej kwestii phpBB3 wyprzedza zarówno najnowsze odsłony IPB, jak i vB. Jedynie znajdujące się cały czas na etapie rozwojowym SMF2 potrafi dotrzymać mu kroku (a czasami wyprzedzić). Wszystko to dzięki może niezbyt pięknemu i czytelnemu, ale z pewnością bardzo wydajnemu kodowi i odpowiednim mechanizmom: dostępnych jest kilka wariantów buforowania danych, autorzy używają przy konstrukcji forum drzew nested set, zaś treść postów, sygnaturek itp. jest parsowana w takich sposób, aby podczas wyświetlania (operacji znacznie częstszej niż dodawanie/edycja) zminimalizować użycie wyrażeń regularnych. Również wszystkie szablony są kompilowane podobnie jak w wyspecjalizowanych skryptach takich jak Smarty czy też Open Power Template, właśnie w celu jak najszybszego generowania efektów żądań.
Wady? Tak, takie oczywiście również istnieją. Jak dla mnie największą bolączką phpBB w ogóle jako takiego jest nieco konserwatywne podejście do pewnych dodatków poprawiających ergonomię i funkcjonalność. Brakuje chociażby użycia technologii Ajax, która byłaby bardzo przydatna np. podczas dodawania wiadomości z pola szybkiej odpowiedzi, czy też szybkiej edycji. Część tych opcji możemy dodać poprzez wspomniane dodatki, no ale wtedy tracimy na kompatybilności. O konserwatywności autorów świadczy chociażby to, że dopiero niedawno postanowili dodać... szybką odpowiedź :)
O phpBB można by jeszcze sporo napisać, ale wytrwały będzie i tak ten, kto dotrwał do końca tej mini-recenzji. Na koniec jeszcze powiem, że z niecierpliwością czekam na czwartą osłonę phpBB, która będzie bazować na frameworku Symfony i ma znacznie uprościć dodawanie wszelkich modyfikacji.