Strona używa cookies (ciasteczek). Dowiedz się więcej o celu ich używania i zmianach ustawień. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.    X

Minimalistyczny, linuksowy pulpit

Słowem wstępu

W tym (nie za) krótkim wpisie chciałbym przedstawić moją minimalistyczną konfigurację pulpitu, w tym parę ciekawych programów i ich przydatnych opcji. Tekst powinien zainteresować przede wszystkim tych spośród linuksowej braci, którzy często używają powłoki systemowej, ale mam nadzieję, że i reszta znajdzie w nim coś ciekawego.

Pulpit

Podejrzewam, że wielu pulpit w systemach linuksowych kojarzy się ze środowiskami graficznymi takimi jak GNOME, KDE bądź Unity. Ja, po paru latach spędzonych z GNOME 2 i LXDE, porzuciłem „ciężkie” środowiska graficzne na rzecz menedżera okien o lapidarnej nazwie i3.

i3{,bar,status,lock}

Zaznaczę raz jeszcze, i3 nie jest „pełnym” środowiskiem graficznym, a jedynie menedżerem okien. Co więcej, jest to tiling window manager (nie podejmę się tłumaczenia tego terminu na polski, jeszcze komuś się źle skojarzy z Metro UI w Windows 8 ;)). Wszystkie operacje na oknach (zmiana pozycji, zmiana rozmiaru itp.) można wykonać za pomocą klawiatury. Ponadto i3 posiada duże możliwości konfiguracji i jest dobrze udokumentowane.

Do i3 dołączane jest jeszcze parę programów:

  • i3bar - pasek statusu wyświetlany przy krawędzi ekranu
  • i3status - program generujący dane dla i3bar
  • i3lock - prosta blokada ekranu
  • dmenu - menu do uruchamiania aplikacji

Oto jak prezentuje się mój ascetyczny pulpit, tutaj z paroma oknami terminala:

dmenu

Do uruchamiania aplikacji, dla których nie mam przypisanych skrótów klawiszowych, służy mi dmenu (ang. application launcher, nie przychodzi mi do głowy żadne sensowne polskie tłumaczenie). Wystarczy uruchomić dmenu i wpisać część nazwy programu.

Terminal (i X11)

Poniżej opisuję kilka użytecznych programów i sztuczek, głównie związanych z używaniem terminala.

xmodmap

Za pomocą xmodmap można zmienić układ klawiatury w X11. Modyfikacje, które stosuję u siebie mają na celu ułatwić programowanie. Oto moje zmiany, przedstawione w formie kombinacja klawiszy › efekt.
  • AltGr+Q › (
  • AltGr+W › )
  • AltGr+P › |
  • AltGr+K › &
  • AltGr+Spacja › _
  • CapsLock › Escape
  • Escape › CapsLock

Zamianę funkcji klawiszy CapsLock i Escape można uzyskać za pomocą dwóch plików: pierwszy to ciąg poleceń dla xmodmap, a drugi to skrypt powłoki wywołujący xmodmap ze ścieżką do pierwszego pliku jako argument.

Pierwszy: ! ~/swap_caps_esc ! Swap caps lock and escape remove Lock = Caps_Lock keysym Escape = Caps_Lock keysym Caps_Lock = Escape add Lock = Caps_Lock

Drugi: # ~/swapcaps.sh xmodmap ~/swap_caps_esc

Wszystkich chcących dostosować układ klawiatury do swoich upodobań odsyłam pod ten link.

bash

Jeśli chodzi o basha to chciałbym podzielić się dwoma prostymi sztuczkami usprawniającymi przechodzenie między katalogami. Prawie zawsze po przejściu do nowego katalogu wyświetlam jego zawartość. Można połączyć działanie cd i ls w jednej funkcji. Ponadto c to zawsze jedna literka mniej niż cd.

# ~/.bashrc function c() { cd "$@" && ls }

Istnieje również opcja basha, dzięki której po wpisaniu ścieżki bezwzględnej do katalogu, zostaniemy automatycznie do niego przeniesieni.

# ~/.bashrc shopt -s autocd

atool

atool pozwala w wygodny sposób operować archiwami z poziomu konsoli. Udostępnia szereg poleceń, dla przykładu: apack - tworzenie archiwum, aunpack - rozpakowanie archiwum, als - wyświetlenie zawartości archiwum. Zawiera wszystko co potrzeba i obsługuje imponującą liczbę formatów. Sami chyba przyznacie, że łatwiej zapamiętać apack niż tar -czvf, czyż nie? ;)

ranger

ranger to konsolowy menedżer plików ze skrótami klawiszowymi w stylu vi. Większość operacji można wykonać za pomocą paru wciśnięć klawiszy. Zainteresowanych odsyłam do tego filmiku na YouTube.

Best calculator ever

Na zakończenie tej części prezentuję w mojej opinii najwygodniejszy istniejący kalkulator.

Wygląda ciekawie? A to po prostu: # ~/.bashrc alias calc='python -i -c "from math import *"'

Podsumowanie

Linuksa używam od kilku lat, a mimo to wciąż uczę się czegoś nowego, odnajduję ciekawe programy i przydatne opcje. Mam nadzieję, że dzięki temu wpisowi któryś z Was również dowiedział się czegoś nowego, czegoś, co uczyni jego codzienną pracę z Linuksem nieco przyjemniejszą.

Zupełnie na koniec, krótka lista używanych przeze mnie programów:

 

linux oprogramowanie porady

Komentarze

0 nowych
  #1 12.04.2014 17:11

Świetne, już likwiduję KDE

Areh   17 #2 12.04.2014 17:17

Jak dla mnie to już za bardzo ascetyczne. Bardzoej LXDE do mnie przemawia.
Edytor tekstu: vim - :D
Na początku nie wiedziałem jak z niego wyjść. Ostatnio złapałem się na tym że we Writerze próbowałem używać skrótów z vim'a i zastanawiałem się dlaczego nie działają.

eimi REDAKCJA  17 #3 12.04.2014 17:21

co by nie mówić, bez nauczenia się przynajmniej podstawowych komend vi, nie ma co się brać za administrację linuksami. Nigdy nie wiedziałem, dlaczego vi jest jaki jest, przyjąłem go jak dopust boży, zrobiłem kilka tutoriali, więc jak muszę - to korzystam. A jak nie muszę, to nie korzystam (ale to nie znaczy, że z emacsa korzystam, broń Boże :))

t0m3k_   8 #4 12.04.2014 17:42

Dla mnie bomba :)

  #5 12.04.2014 17:45

@eimi (redakcja) | 12.04.2014 17:21
Jasne, bo Emacs to ZUO!!!!
1. Z tym żałosnym konfliktem wyznawców Vi i Emacs, to już naprawdę powinni się zapoznać psychiatrzy...
2. Nie bój się, eimi, twój biskup nie wypieprzy cię za to z kościoła!
P.S.
Musiałem założyć wzmocnione kevlarem slipy, bo bałem się, że śmiech urwie mi jaja...

  #6 12.04.2014 17:47

@eimi (redakcja) | 12.04.2014 17:21
A to niby dlaczego? Nie można już edytować plików chociażby w nano?

Ciero   7 #7 12.04.2014 17:54

Świetny artykuł, też jestem za "niepoprawnym" minimalizmem.

parranoya   9 #8 12.04.2014 17:54

@eimi
No to masz szczęście, że nie korzystasz z emacsa! ;-)

dragonn   11 #9 12.04.2014 17:54

Ja polecam awesome, po ogarnięciu lua to jest naprawdę potężne ;)

tomeeek64   10 #10 12.04.2014 18:04

Ja tam korzystam z nano i jestem zadowolony ;)

robert-km   4 #11 12.04.2014 18:13

Również używam i3 i vima na Archu w codziennej pracy, ale jako powłokę systemową polecam fish.
10 lat używałem basha, a teraz nie potrafię do niego wrócić. Może kiedyś i ja zmuszę się do napisania jakiejś notki o tej powłoce.

Humanoid   5 #12 12.04.2014 18:15

A ja korzystam z nano, basha i fluxboxa w połączeniu z Midnight Commanderem i XTermem :D na Debianie. Działa to cudnie.

juv   7 #13 12.04.2014 18:38

@Areh

- W jaki sposób stworzyć idealny generator losowych znaków?
- Posadzić przed Vim nowego użytkownika i polecić mu wyjście z programu.

Żeby nie było, sam używam Vima i nic do niego nie mam ;)

eimi REDAKCJA  17 #14 12.04.2014 18:39

@robert-km: właśnie poczułem, że zmarnowałem wiele lat życia.
dzięki za fisha - nawet nie wiedziałem, że taka dobra powłoka istnieje.

Xanthia   11 #15 12.04.2014 18:58

Ja się jednak wstrzymam i zostanę przy moim krowiastym KDE, które o dziwo radzi sobie lepiej niż Unity, czy Gnom3 ;)

nr47   7 #16 12.04.2014 19:14

@robert-km: wielki dzięki za wspomnienie o fishu, już próbuję i pierwsze wrażenie jest świetne, spróbuję się przesiąść. Pisałem ten tekst z myślą, że komuś przydadzą się te porady, a jak na razie bardziej skorzystałem ja na Twoim komentarzu ;)

Ave5   8 #17 12.04.2014 19:36

Dzwoniły lata 80, chcą swój koncept usability z powrotem na czwartek.

trux   11 #18 12.04.2014 20:20

Wolę coś pośredniego pomiędzy i3 a Kde, np IceWm.

Pre100n   5 #19 12.04.2014 20:37

@juv - Ctrl+z :)

Vi/Vim - nie przepadam, wole nano, ale jak trzeba to nie ma wyjścia ... to nie temat na tego typu wynurzenia.
A tak podsumowując prawdziwy root i tak wyrzeźbi wszystko w terminalu i nie będzie się bawił w jakieś "lamerstwo w Iksach" i żadna nakładka nie jest mu potrzebna :)

t0m3k_   8 #20 12.04.2014 21:01

@Pre100n: w czym przeszkadzają Xy jeśli chodzi o pracę w terminalu?
Może to przez to, że nie jestem zaawansowanym użytkownikiem Linuksa ale nawet do jeżeli chodzi o dłuższą pracę w terminalu wolę to robić z poziomu Xów niż tty...

Tomaszek19914   5 #21 12.04.2014 21:07

Administrator Linuxa :O . Pogratulować wytrzymałości w ogarnianiu tego wszystkiego. Mi wystarczą podstawowe funkcje Linuxa, a do tego Ubuntu :D
Pozdro

szlachcianin   5 #22 12.04.2014 21:32

przypomina troszeczkę system z pierwszych komputerów sprzedawanych po upadku rzeczpospolitej ludowej w Polsce wszystkie pliki były w folderach foldery były ustawione z góry w dół białe nazwy folderów na czarnym ekranie bez środowiska graficznego za pomocą samej klawiatury mianowicie klawiszy enter i spacja można było uruchomić wszystko myszki jeszcze nie było gdyby powstał taki system umożliwiający sterowanie klawiszami strzałka góra dół enter i oczywiście bezproblemowe działanie gier internetu i aplikacji z jak największą liczbą załatanych dziur w zabezpieczeniach prawdopodobnie bym go zainstalował w pc

szlachcianin   5 #23 12.04.2014 21:33

przypomina troszeczkę system z pierwszych komputerów sprzedawanych po upadku rzeczpospolitej ludowej w Polsce wszystkie pliki były w folderach foldery były ustawione z góry w dół białe nazwy folderów na czarnym ekranie bez środowiska graficznego za pomocą samej klawiatury mianowicie klawiszy enter i spacja można było uruchomić wszystko myszki jeszcze nie było gdyby powstał taki system umożliwiający sterowanie klawiszami strzałka góra dół enter i oczywiście bezproblemowe działanie gier internetu i aplikacji z jak największą liczbą załatanych dziur w zabezpieczeniach prawdopodobnie bym go zainstalował w pc

  #24 12.04.2014 21:38

Ciekawe rozwiazanie.

@eimi - vi jest ciagle rozwijany i juz nie jest tak toporny w uzyciu jak kiedys. A oprocz vi, wiele dystrybucji standardowo udostepnia bardziej erogonomiczne/intuicyjne edytory pico i nano.

szlachcianin   5 #25 12.04.2014 21:38

przypomina troszeczkę system z pierwszych komputerów sprzedawanych po upadku rzeczpospolitej ludowej w Polsce wszystkie pliki były w folderach foldery były ustawione z góry w dół białe nazwy folderów na czarnym ekranie bez środowiska graficznego za pomocą samej klawiatury mianowicie klawiszy enter i spacja można było uruchomić wszystko myszki jeszcze nie było gdyby powstał taki system umożliwiający sterowanie klawiszami strzałka góra dół enter i oczywiście bezproblemowe działanie gier internetu i aplikacji z jak największą liczbą załatanych dziur w zabezpieczeniach prawdopodobnie bym go zainstalował w pc

Pre100n   5 #26 12.04.2014 21:47

@t0m3k - chodzi o to, że naturalnym środowiskiem systemów UNIX'o podobnych jest terminal i praca w trybie tekstowym. Wynika to z bardzo prostego faktu - zarządzanie serwerami po SSH (wiem wiem, można grafike po ssh puszczać, ale nie w tym rzecz). Zarządzanie serwerami przy pomocy wszelkich konsol graficznych, dodatków, nakładek, narzędzi itp - wymaga dodatkowych zasobów i nie na każdej maszynie się da postawić X-y (np systemy wbudowane) i administrowanie przy pomocy nakładek nie wchodzi w grę w takich przypadkach. Dodatkowo - starzy administratorzy Unix'ow czy Linux'ów są jak starzy mechanicy samochodowi - nie potrzebują klucza dynamometrycznego bo wiedzą "z doświadczenia" z jaką siłą trzeba dokręcać śrubę :)
PS - ja nie pisałem o sobie w temacie niekorzystających z nakładek ... chodzi mi o prawdziwych purystów dla których propozycja pracy w Gnome czy KDE zakrawa na obrazę :)

Berion   14 #27 12.04.2014 22:57

Jak dla mnie to taka asceza jest nieużywalna. Nie mieści mi się w głowie jak ktoś może uznawać to za wygodniejsze od normalnych środowisk graficznych.

Frankfurterium   10 #28 12.04.2014 23:04

Tekst jak tekst - można pisać w czymkolwiek. Ale po prostu nie wyobrażam sobie klepania kodu w IDE bez vimowego plugina. Wszystkie robią się takie toporne i powolne w edycji...

Odnośnie meritum wpisu - sam od jakiegoś czasu zastanawiam się nad przejściem w jakiś użyteczny minimalizm. Na razie planuję zapoznać się z Bohdi z e17/18, ale jestem jak najbardziej za artykułami przybliżającymi możliwości i konfigurację i3, Awesome albo innych prostych aczkolwiek nie prostackich środowisk/managerów.

PokerFace   9 #29 12.04.2014 23:41

Jak dla mnie każde środowisko graficzne może być minimalistyczne, wszystko zależy od konfiguracji ;)

  #30 12.04.2014 23:49

Jeżeli szukacie zamiennika dla Bash'a (tylko jeżeli w skryptach nie występują bashizmy) polecam:
zsh - najpotężniejszy, ale wymaga konfiguracji
fish - posiada wiele cech zsh, ale nie trzeba wszystkiego samemu konfigurować

Edytor tylko vim + pluginy - kto opanuje nie będzie chciał używać nic innego

środowisko/wm to rzecz gustu - więc nie będę na ten temat dyskutował

terminal/konsola: urxvt/xterm - duet do zadań specjalnych

praca zdalna - screen

itd..., bo apetyt rośnie w miarę jedzenia ;)

Draqun   9 #31 13.04.2014 00:09

A ja tam lubię swoje Unity :) Do tego Guake jako terminal, i screen do pracy zdalnej przez SSH :) i Vim jako edytor konsolowy (choć nano też mi się zdarza używać :))

@robert-km dzięki za info o fish :)

  #32 13.04.2014 00:13

To już wolę LunarLinux z openbox. Nawet nie chciało ci się skonfigurować tego menadżera, jakieś takie białawe.

lynx44   11 #33 13.04.2014 00:48

Jak już wypłynął temat vima to jestem chyba lekkim masochistą bo to moja miłość od pierwszego wejrzenia i po przesiadce z powrotem na Windowsa używam go nadal :) Dodatkowo obowiązkowy vimowy plugin do Visual Studio i ciągle szukam możliwości pisania w ten sposób w Wordzie bo pisanie prostych dokumentów w Latexie to przesada.

Co do tematu to przypomniała mi się dystrybucja której twórcy postawili sobie za cel stworzenie jak najbardziej wygodnego wyłącznie konsolowego interfejsu, nawet nieźle im to szło. Nie pamiętam nazwy ale projekt nie jest już chyba rozwijany.

  #34 13.04.2014 02:03

nie dla mnie.
mi pasuje tylko mate.

  #35 13.04.2014 08:03

Dla mnie szczytem ascezy jest pusty pulpit Gnome 3 :)

  #36 13.04.2014 11:15

@eimi
"...Nigdy nie wiedziałem, dlaczego vi jest jaki jest, przyjąłem go jak dopust boży, zrobiłem kilka tutoriali, więc jak muszę - to korzystam..."

Bo vi był tworzony w erze terminali i tam jego specyfika była jak najbardziej na miejscu

StarterX4   10 #37 13.04.2014 11:16

i3 wygląda jak Xerox Star (pierwszy interfejs graficzny), okna sztywne, jakby nie dało się ich przenieść w inne miejsce. poza tym po co mi inny interfejs? MATE na razie nie gryzie :D

O4i   11 #38 13.04.2014 11:31

To nie jest pulpit, to jest narzędzie grupujące kilka okien terminala. :D

Zopsesen   4 #39 13.04.2014 12:18

nr47, Fajny pomysł z tym listowaniem katalogu od razu po wejściu. :) Jednak ta wszechobecna biel to nie moje klimaty.

Frankfurterium, e17 jest fajny. :)

lunx44, w AbiWordzie chyba można włączyć tryb vima.

*** Czcionki
W przypadku używania tylko menedżera okien (bez narzędzia ze środowiska, które by za nas odwaliło robotę) warto rzucić okiem na https://wiki.archlinux.org/index.php/Font_Configuration#Fontconfig_configuration - dobra czcionka to podstawa. :)

*** Kolory
Jakiś czas temu odkryłem żelki https://github.com/nanotech/jellybeans.vim i teraz używam i na windowsie, i na linuxie. :) Do tego scheme z http://ciembor.github.io/4bit/ po drobnych modyfikacjach (kolory foreground i background zgodne z żelkami) leci do .Xresources i jest pięknie. :)

nr47   7 #40 13.04.2014 13:03

@Zopsesen dzięki za linki, od dawna mam problem ze znalezieniem ciemnych, pasujących do siebie motywów vima, urxvt, gtk+ etc. Dodatkowo większość stron internetowych utrzymana jest w jasnych barwach, ma się to przyzwyczajenie do "czarnego na białym".
Żelki średnio mi przypadły do gustu, ale i tak dzięki, wierzę, że kiedyś w końcu znajdę fajny schemat kolorów ; )

Zopsesen   4 #41 13.04.2014 14:08

@nr47 - to może solarized? Mnie akurat nie przypadł, ale wielu ludzi go lubi. :) Jakbyś znalazł coś fajnego - pisz posta! :D Może zrobimy zbiorową serię o VIMie? Dużo tu maso... użytkowników VIMa jak widać. :)

  #42 13.04.2014 15:33

Ja tam kocham Emacs! Muszę przyznać, że do dzisiaj nie zgłębiłem go do dna (jestem zbyt leniwy), ale piękne jest to, że ciągle odkrywam w nim coś nowego. Przeciętny user może nad nim spędzić całe życie:)

ollbrzym   4 #43 13.04.2014 19:23

Już porzucam win8, gdyż nie mogę go ogarnąć i denerwuje mnie mnogość kliknięć by cokolwiek uruchomić i przesiadam się na linuksa z i3.

Zulowski   8 #44 13.04.2014 22:08

A przeglądarka do odpytywania googla i lub dokumentacja, to w czym?

przemol96   5 #45 13.04.2014 22:45

Spokojnie da się w tym odpalić Firefoxa lub inną przeglądarkę ;) A i z czytnikiem PDF nie będzie problemu.

Zopsesen   4 #46 13.04.2014 23:24

Jak tak patrzę na niektóre komentrze, to ciekawi mnie, czy każdy się połapał od razu, że taki i3, dwm, awesome czy inny "true" manager to tryb graficzny. :)

007arek   2 #47 14.04.2014 00:59

Może ktoś napisać czym się różni zsh od fisha? Używam tego pierwszego ale może warto się przesiąść. Kiedyś rozmyślałem przejście na i3 więc pytanie do autora- długo zajmuje przyzwyczajenie się i czy dużo trzeba przyswoić skrótów aby w miarę ergonomicznie pracować?

nr47   7 #48 14.04.2014 08:35

@Zulowski - patrz komentarz #45 od przemol96 - to nadal jest tryb graficzny, X11, są okienka itp. Używam na co dzień Firefoksa, envince do PDF-ów, również pcmanfm i xarchiver tak jak napisałem w liście oprogramowania, które używam. Owszem, może powinienem zawrzeć na zrzucie ekranu jakaś inną aplikację niż terminal, mea culpa!

007arek - co do fisha - patrz wpis robert-km "O rybce w powłoce". A czy długo zajmuje się przyzwyczajenie i czy dużo skrótów klawiszowych? Na pewno krócej i mniej niż w przypadku vima ; )
Przejrzałem pobieżnie mój config, pomijając skróty do odpalania aplikacji i przełączanie się między pulpitami na Mod+[0-9]: mam mniej niż 20 skrótów do różnych opcji związanych z i3, z czego często używa się tylko paru. Np. poruszanie się między oknami na Mod+[HJKL] (u mnie, domyślnie jest [JKL:].

nr47   7 #49 14.04.2014 10:19

Mój config i3: http://pastebin.com/2WWRLwzB
Nie ma w nim nic ciekawego. Raczej radziłbym zacząć od domyślnego configu i3 i dostosowywać go do własnych upodobań.