Strona używa cookies (ciasteczek). Dowiedz się więcej o celu ich używania i zmianach ustawień. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.    X

n-bitowa nastalgia — Mikrokomputer MIK CA80

Bohaterem dzisiejszego odcinka jest polski mikrokomputer do samodzielnego montażu MIK CA80 oparty, a jakże, o procesor Zilog Z80.

Jak już widać po obudowie, nie jest to urządzenie, którego wyobrażenie mamy w głowie, myśląc o komputerze. Z wyglądu przypomina bardziej kalkulator (konkretnie kalkulator programowalny: Elwro 190 ). Trudno powiedzieć, czy projekt komputerka był wzorowany na MK14 (Science of Cambridge/Sinclair), bo takie porównanie nasuwa się automatycznie. Maszynę zaprojektował i zaczął sprzedawać, jako "kit" do samodzielnego montażu, mgr inż. Stanisław Gardynik, były pracownik naukowy PAN (Polska Akademia Nauk), który w późnym PRL-u postanowił zostać prywatnym przedsiębiorcą i którego marzeniem było, podobnie jak u Jobsa i Sinclaira, aby każdy (tutaj: Polak) mógł poznać elektronikę, zarówno analogową i cyfrową, aby móc zbudować małym kosztem swój mikrokomputer.

Mikroelektronika Moje Nowe Hobby

Hasło firmy z Raszyna

r   e   k   l   a   m   a

W drugiej połowie lat 80 (1985?) zeszłego wieku, ambitny inżynier projektuje prototyp i po wielu udoskonaleniach, wprowadza na polski rynek Mikrokomputer MIK CA80, pomyślany bardziej, jako komputer edukacyjny i sterownik czasu rzeczywistego niż klasyczny "Home Computer". Do komputera powstaje bogata literatura opisująca elektronikę od prawa Ohma do zagadnień związanych programowaniem mikroprocesorów. Podręczniki są napisane w taki sposób, żeby każdy mógł zrozumieć ich treść.

Podstawowa dokumentacja CA80 to śmietanka wiedzy o elektronice i mikroelektronice. Zrozumienie części MIK01-MIK04 gwarantuje przekroczenie pewnego progu wiedzy, powyżej którego kontakt z mikroelektronika staje się przyjemnością i możliwe jest dalsze efektywne samokształcenie. Doświadczalnie stwierdzono, że w/w książki można przeczytać i zrozumieć w ciągu kilku tygodni - robią to nawet 15-to letni chłopcy.

Słowo od Autora

Jednoosobowa firma zajmuje się absolutnie wszystkim: marketingiem, produkcją, serwisem, logistyką, jak i dzisiejszym CRM. Początkowo sprzedawane są tylko książki i płytki drukowane. Nieposiadający programatora mogą przesłać do firmy swoje pamięci EPROM w celu zaprogramowania programu monitora. Po zaprogramowaniu kostki wracają do właścicieli. W późniejszym czasie powstaje przystawka, dzięki której posiadacz CA80 może samemu programować pamięci z rodziny 27xx.

źródło: elektroda.pl

CA80 posiada bardzo bogatą, jak na owe, jak i pewnie na dzisiejsze czasy dokumentację.

Nie była to do końca dokumentacja, ale podręczniki. Kupujący mógł wybrać:


  • MIK01 Elementarz Elektroniki (690 zł)
  • MIK02 Elementarz Mikroelektroniki(880 zł)
  • MIK03 Podstawy Techniki Cyfrowej
  • MIK04 Podstawy Mikroelektroniki
  • MIK05 CA80 Mikrokomputer (990 zł)
  • MIK06 Laboratorium Programowania
  • MIK07 ?
  • MIK08 Pełny listing programu monitora CA80
  • MIK09 Dokumentacja mikrokomputera CA80 (nowej wersji)
  • MIK10 ?
  • MIK11 Super emulator MSID

Elektronika

Sercem komputera był procesor Zilog Z80A taktowany zegarem 4MHz, drugi układ Zilog Z80 CTC zajmował się obsługą "czasu", a dokładniej wszelkich przerwań w czasie. Z komunikację ze światem zewnętrznym odpowiadały dwa układy Intel 8255. Konfiguracja pamięci była bardzo płynna i podzielona między ROM i RAM. Tak naprawdę montowano takie układy, jakie się udało wtedy kupić np.: NRDowskie U880 czy radzieckie KP550BB55A.

CA80 powstał w dwóch wersja płytki drukowanej (PCB): jednostronnej i dwustronnej. Wersja jednostronna starsza składała się z kilku płytek pierwsze 4 tworzyły właściwy komputer:


  • MIK88 układ zasilacza
  • MIK89 układ czasowy (Z80 CTC) i układ I/O (8255)
  • MIK90 płyta główna: CPU, logika, pamięci, itp.
  • MIK91 płytka klawiatury i wyświetlacza
  • MIK92 układ zastępczy pamięci RAM (1KB) kilka układów scalonych
  • MIK93 układ zastępczy pamięci RAM (1KB) dwa układy scalone
  • MIK94 układ zastępczy portu systemowego 8255
  • MIK95 płytka krosująca

źródło fotografii: mkropa

Wersja dwustronna profesjonalna:


  • MIK290 płyta główna CPU, ROM, RAM, I/O
  • MIK291 płytka klawiatury
  • MIK296 płytka wyświetlacza

żródło: elektroda.pl

Na bazie CA80 powstały:


  • programator pamięci EPROM (2716-27128),
  • częstościomierz do 100MHz,
  • czasomierz do 0,000001sek,
  • kalkulator czterodziałaniowy,
  • procedury mnożenia i dzielenia,
  • Edytor tablicy załączeń / wyłączeń dla 5 urządzeń sterowanych w okresie 1 roku,
  • komputerowe tyrystorowe sterowanie światłami,
  • komputerowa pozytywka z efektami świetlnymi,
  • dwa budziki z programowalnymi drzemkami,
  • stoper,
  • timer,
  • notatnik,
  • sterowanie powiększalnikiem,
  • dzwonek szkolny,
  • interfejs sportowej tablicy świetlnej,
  • sterownik silnika krokowego,
  • obsługa dalekopisu jako drukarki,
  • zegar cyfrowy,
  • woltomierz-przystawka,
  • interfejs RS-232,
  • klawiszowy koder alfabetu Morse'a,
  • układ kalkulatora inżynierskiego,
  • syntezer mowy

Szacowany koszt budowy CA80 w 1987 r. to 30.000 złotych

Wersja CA80 w wykonaniu mishy

Orogramowanie

Komputerkiem zarządzał program monitora (CA88 pamięć 2716) o zawrotnej dziś wielkości 2KB, pozwalał on na pisanie programów poprzez bezpośrednie wpisywanie rozkazów procesora do pamięci i rejestrów za pomocą klawiatury w kodzie szesnastkowym. Programista musiał sam dokonać tłumaczenie mnemoniki asemblera na kod szesnastkowy. Programista musiał sam przetłumaczyć sobie składnie rozkazów procesora Z80 na kod heksadecymalny. Wyniki pracy można było zarejestrować na taśmie magnetofonowej. W późniejszym czasie pojawiła się większa wersja monitora (CA88 – pamięć 2764) zawierająca m.in. procedury obsługi programatora EPROMów.


Prawdziwe programowanie.

Użytkownicy i sam twórca maszyny, napisali całkiem sporo oprogramowania:


  • Follow Me,
  • Master Mind,
  • Kosmiczna bitwa,
  • Szachy,
  • Tor przeszkód,
  • Nadlatujący cel,
  • Reflex II,
  • Kostka,
  • Toto-lotek,
  • Master Mind,
  • Warcaby,
  • Sterowanie silnikiem krokowym,
  • Obliczanie biorytmów.

Ubogi syn - MIK CA82

Niejako przy okazji powstał sterownik (mikrokontroler) MIK CA82, który był dzisiejszą wersją wszystkich AVRów czy PICów. Płytka CA82 zawierała jedynie CPU, układ I/O, pamięci EEPROM, RAM i dwa złącza krawędziowe do komunikacji ze światem zewnętrznym. Mimo okrojenia o wyświetlacz, klawiaturę i układ komunikacji z magnetofonem pozwalał na uruchamianie programów pisanych z myślą o CA80, jako sterowniku.

Życie po zyciu

Na podręcznikach i komputerze Pana Stanisława wychowało się całe pokolenie elektroników/automatyków. CA80 „rządził” w technikach elektronicznych, jako część prac dyplomowych typu "sterownik dzwonka szkolnego".

He he...
Też zacząłem od MIK CA80, oczywiście samodzielnie zmontowanego. Pisałem programy na kartce w assemblerze, później ręcznie przekładałem to na kod maszynowy Z80 w HEX, a ten wklepywałem klawiaturą bezpośrednio do pamięci RAM tego komputerka.
Dodatkowo podpiąłem do niego AY-3-8910, to dopiero była zabawa

greg

Dzisiaj sterownikiem oprócz zbieraczy i miłośników zainteresowali się artyści i stał się on tematem wystaw: "Sterownik Czasu Rzeczywistego Vol I" i "Sterownik Czasu Rzeczywistego Vol II".

fot. Dariusz Bajda

Kluczową dla ekspozycji w Poznaniu była postać Dariusza Bajdy, wieloletniego charyzmatycznego portiera związanego z tamtejszą ASP.
Wystawa "Sterownik…1" to narracyjne odniesienie do jednej z wielu opowieści, które na temat swojego zawiłego życia snuje pan Dariusz. Jakkolwiek poetycko brzmi, sterownik czasu rzeczywistego to tylko funkcja CA80 — prototypu współczesnego komputera, którego własnoręczna konstrukcja stała się rodzajem obsesyjnej ambicji Bajdy w latach 80. Proces konstrukcji CA80 stał się dla niego azymutem wolności, metodą przekraczania ograniczeń. W poznańskiej odsłonie wystawy historia opowiadana przez Bajdę tworzyła dźwiękowy site-specific w obrębie klatki schodowej galerii, gdzie głos stanowił niematerialne świadectwo miejsca wpisane w jego naturę.

źródło: facebook

 

sprzęt hobby inne

Komentarze