Przycisk na każdym pilocie. Nie wszyscy wiedzą, co oznacza

Oskar Ziomek
Włącznik na pilocieSymbol czuwania na pilocie
Źródło zdjęć: © dobreprogramy | Oskar Ziomek

Przycisk "wyłączania" urządzenia nie zawsze działa tak samo. Chociaż w języku potocznym jego naciśnięcie utożsamiamy z zakończeniem pracy sprzętu, w rzeczywistości większość współczesnych urządzeń elektronicznych przechodzi jedynie w stan czuwania. Symbol zastosowany na włączniku lub pilocie nie jest tu bez znaczenia i ma uzasadnienie w normach.

Jak wynika z normy IEC 60417, popularny znak ⏻ historycznie nie oznaczał odcięcia zasilania. Powstał w innym celu – Komisja przypisała go sprzętom pozostającym w stanie niskiego poboru energii, znanym z telewizorów czy kopiarek. "Wyłączone" wciąż pozostają bowiem w trybie, który umożliwia oczekiwanie na sygnał, choćby kolejny pobudzający z pilota, by ponownie się włączyć. Z czasem jednak producenci zaczęli stosować go także na klasycznych przyciskach zasilania.

Konstrukcja symbolu zasilania wywodzi się z systemu binarnego. Pionowa kreska odpowiada cyfrze 1, która reprezentuje przepływ prądu, natomiast okrąg nawiązuje do cyfry 0 i przerwanego obwodu. Nałożenie obu elementów utworzyło prosty piktogram rozpoznawalny na urządzeniach elektronicznych.

listwa antyprzepięciowa, listwa przeciwprzepięciowa, listwa zasilająca, przedłużacz
"Pełnoprawny" wyłącznik na listwie elektrycznej © Pixabay

Wcześniej producenci umieszczali obok przełączników angielskie napisy ON i OFF. Takie rozwiązanie utrudniało sprzedaż sprzętu w krajach posługujących się innymi językami. Uniwersalna grafika nie wymagała tłumaczenia, a dodatkowo mieściła się na niewielkich przyciskach i przełącznikach.


WIDEO
Zabrałem vivo X500 Pro Max na rejs. Telekonwerter dał radę

Międzynarodowa Komisja Elektrotechniczna (IEC) formalnie ujęła oznaczenia w 1973 r. w normie IEC 60417, noszącej wówczas nazwę IEC 417. Podobne symbole pojawiały się na sprzęcie już wcześniej, dlatego wskazana data wyznacza standaryzację stosowanej praktyki, a nie moment opracowania grafiki.

Norma przypisała pionowej kresce numer 5007 i znaczenie pełnego włączenia. Okrąg otrzymał numer 5008 i oznaczał całkowite odłączenie. Połączony znak ⏻, zapisany pod numerem 5009, wskazywał tryb czuwania, natomiast symbol ⏼ o numerze 5010 służył do przełączania między pełnym włączeniem a wyłączeniem.

Różnica ma praktyczne znaczenie. Telewizor przełączony pilotem w stan czuwania może mieć wygaszony ekran, ale nadal pozostaje podłączony do zasilania i pobiera energię. Znaczenie tego samego oznaczenia zależy jednak od rodzaju urządzenia: kopiarka może pozostawać gotowa do pracy, a komputer ograniczać część funkcji.

Symbol 5009 z normy IEC 60417 - przycisk niskiego poboru energii, potocznie (i formalnie niesłusznie) uznawany za wyłącznik
Symbol 5009 z normy IEC 60417 - przycisk trybu niskiego poboru energii, potocznie (i formalnie niesłusznie) uznawany za wyłącznik © Wikimedia Commons

Próbę uporządkowania oznaczeń podjęli w Stanach Zjednoczonych Bruce Nordman i Alan Meier z Lawrence Berkeley National Laboratory. Ich projekt trafił w 2002 r. do grupy standaryzacyjnej IEEE. Opublikowana 8 grudnia 2004 r. norma IEEE 1621 zaleciła stosowanie symbolu półksiężyca dla stanów niskiego poboru energii.

Kolejny etap rozpoczął się w 2014 r., gdy Terence Eden, Joe Loughry i Bruce Nordman zaproponowali dodanie symboli zasilania do Unicode. W standardzie Unicode 9.0, wydanym 22 czerwca 2016 r., pojawiły się znaki ⏽, ⏻, ⏼ i ⏾. Od tego czasu można wpisywać je bezpośrednio w dokumentach oraz wyszukiwać jak zwykły tekst.

Międzynarodowe normy nie ujednoliciły praktyki producentów. Część firm nadal używa ⏻ zgodnie z jego pierwotnym znaczeniem, a inne umieszczają ten znak na przycisku pełnego włączania i wyłączania. Ekranowe ikony w smartfonach i tabletach dodatkowo różnią się kształtem oraz kolorem zależnie od urządzenia.

IEEE nadał normie 1621 status nieaktywny w marcu 2020 r., ponieważ dokumentu nie aktualizowano przez ponad dekadę. Symbol zasilania zyskał równocześnie znaczenie w historii wzornictwa: Museum of Modern Art (MoMA) włączyło go do swojej stałej kolekcji jako przykład języka wizualnego XX w.

Wybrane dla Ciebie
NIE WYCHODŹ JESZCZE! MAMY COŚ SPECJALNIE DLA CIEBIE