"Jak dorosnę, chcę być jak oni". Ludzie, których podziwiają dzieci

Jak podaje Statista, statystyczna osoba spędza od sześciu i pół do siedmiu godzin dziennie w sieci. – Dzieci, niezależnie od ich wieku, łączy to, że to, co dzieje się w sieci, wywiera na nie duży wpływ. Sieć jest istotnym elementem dzisiejszego życia, łączącym w sobie świat wirtualny i rzeczywisty. Nie mamy z tym co zrobić, tak jest – wyjaśnia dr Aleksandra Piotrowska z Wydziału Pedagogicznego UW.

Doktor Piotrowska zwraca również uwagę na inny istotny czynnik. – Mniej więcej druga dekada życia człowieka jest okresem, kiedy coraz większy udział wśród czynników uważane za istotne, stanowi rosnący wpływ rówieśników i tego, co uważanych jest właśnie przez nich za istotne – tłumaczy dr.

– Kiedyś takimi wzorcami byli bohaterowie filmowi. Dzisiaj są to przede wszystkim osoby spotykane w sieci - influencerzy, blogerzy. Większa podatność na ich wpływ jest normalną rzeczą, wynikającą z okresu rozwojowego – mówi dr Piotrowska podkreślając, że jest to naturalne zjawisko.

Rosnące znaczenie sieci sprawia jednak, że dla dzieci modelami kształtującymi ich poglądy, przekonania i wartości stają się nie osoby spotykane w codziennym życiu, ale osoby istniejące w sieci – dodaje dr.

Co na ten temat sądzą jednak dzieci? – Jak dorosnę, chcę być jak Friz [Karol Wiśniewski - przyp. red.]. To mój idol. Zawsze lubiłem jego filmiki, podoba mi się jego dom. Mnóstwo jego piosenek mam zapisanych na Spotify – mówi dwunastoletni Michał. Zapytany o to, dlaczego go lubi, mówi, że Friz jest bardzo znany, ma swoją "ekipę", duży i ładny dom, a do tego często dodaje ciekawe filmiki.

Michał mówi, że ma włączone powiadomienia i zawsze jest na bieżąco z tym, co dodaje Wiśniewski. Nawet kosztem snu czy odrobionych zajęć. Dlaczego? Chłopiec odpowiada, że bardzo lubi i szanuje influencera, ale dodaje też, że jego znajomi również z zainteresowaniem śledzą losy Wiśniewskiego.

Podobną opinię wyraziła jedenastoletnia Weronika. Dziewczynka wyjaśniła w rozmowie, że często rozmawia ze swoimi koleżankami o influencerach oraz ich aktywności. Wraz z jedną przyjaciółką chciały nawet wybrać się na tegoroczny Letni Camp Żugajkowy. Rodzice dziewczynek nie wyrazili jednak zgody ze względu na koszt takiego obozu - za tygodniowy obóz zapłacić trzeba 2999 zł, nie wliczając w to kosztów dojazdu.

– Chciałyśmy z Martyną pojechać na obóz Julki, bo obie jesteśmy jej wielkimi fankami. W wakacje oglądałyśmy jej filmiki u Martyny w domu i wtedy się zaprzyjaźniłyśmy. Teraz nie wyobrażam sobie życia bez mojej najlepszej przyjaciółki – mówi Weronika. Spytana o to, czy pojechałaby na obóz, gdyby Martyna nie mogła, odpowiedziała, że nie.

– Chcę zobaczyć Julkę, ale nie chcę, żeby Martynie było przykro, że ona jej nie zobaczy – powiedziała jedenastolatka, zaznaczając, jak bardzo wspólne zainteresowania i znajomość tych samych celebrytów wpłynęły na poprawę w jej relacjach międzyludzkich.

Dr Wiśniewska zwraca jednak uwagę, na zagrożenia płynące ze śledzenia patoinfluencerów. – Prawdziwie przerażające jest to, że na tych, którzy, ok. 10-13 lat mają ogromny wpływ mają patoinfluencerzy. Patoinfluencerka to szokujące zjawisko polegające na tym, że można zyskać popularność, sławę i dochody pokazując niegodziwe, przemocowe zachowania. Część z nich jest zwyczajnie obrzydliwa - tacy patoinfluencerzy mogą pokazywać np. zjadanie niejadalnych rzeczy. Twórcy ci robią z siebie i swoich ofiar pośmiewisko. Tym samym jednak też i zwiększają swoje zasięgi – opisuje dr Piotrowska.

Jej zdaniem w taki sposób dochodzi u dzieci do normalizacji przemocy. – Jeśli poświęca się czas na oglądanie patologicznych treści, to postępuje obniżenie wrażliwości na krzywdę drugiego człowieka. Odbiorcy zaczynają myśleć, że taki jest dziś świat, przemoc jest normalnym jego elementem. Mogą uważać również, że skoro znani, odnoszący sukcesy ludzie propagują dane zachowania, to najwidoczniej warto ich naśladować – dodaje dr.

Rola rodziców w upewnieniu się, że dzieci nie zaczną konsumować nieodpowiednich treści, jest kluczowa. Nie polega jednak ona tylko na ciągłej kontroli i ograniczaniu możliwości korzystania z internetu, bo w ten sposób można przyczynić się do wykluczenia dziecka z życia społecznego. Zwłaszcza, jeśli rówieśnicy również konsumują dużą ilość treści zamieszczanych w sieci, a influencerzy stają się wiodącymi postaciami w życiu lub nawet idolami.

– Nie mamy możliwości zablokowania rozwojowego trendu polegającego na wzroście znaczącej roli rówieśników w życiu młodych ludzi – tłumaczy dr Piotrowska.

Co zatem mogą robić rodzice, żeby nie siedzieć z założonymi rękami? Dr Aleksandra Piotrowska wyjaśnia, że najlepszą metodą jest przekazywanie kluczowych dla rodziców wartości już od najmłodszych lat.

– Rodzice, póki mogą, czyli przez pierwsze 10-12 lat życia dziecka, kiedy są dla dziecka najważniejsi, powinni starać się przekazać dzieciom swój system wartości i swoje zasady i cele, które uważają za ważne – mówi dr.