Niezbędnik użytkownika Linuksa - zamienniki z Windows

W niniejszym tekście nie będziemy zajmować się takimi aplikacjami jak przeglądarka internetowa, komunikator tekstowy czy pakiet biurowy. Zazwyczaj są one dołączane do popularnych dystrybucji Linuksa. Proponujemy zamiast tego krótki przewodnik po odpowiednikach aplikacji windowsowych, które niekiedy trudniej znaleźć dla Linuksa. Chociażby po programach, które z powodzeniem zastąpią Windows Movie Makera czy Painta. Poniżej zamieszczamy 10 aplikacji wraz z ich odpowiednikami dla systemu Windows.

Windows Media Player to popularny odtwarzacz multimedialny, który po raz pierwszy pojawił się w 1998 roku dla systemów Windows 95 i 98. Pozwala on na odtwarzanie zarówno filmów jak i muzyki, użytkownik może tworzyć własne listy odtwarzania, synchronizować albumy z urządzeniami przenośnymi czy dzielić się plikami w sieci lokalnej. Jednym z ciekawszych odpowiedników Windows Media Playera jest aplikacja VLC. To bezpłatny odtwarzacz, który charakteryzuje się możliwością odtwarzania materiałów strumieniowych nadawanych przez Internet albo sieć lokalną. Dzięki temu użytkownik może oglądać programy telewizyjne bądź słuchać ulubionych stacji radiowych. Obsługiwane są również napisy do filmów.

VLC sprawdza się również dobrze w roli odtwarzacza muzyki. Użytkownik może tworzyć listy odtwarzania, pobierać okładki albumów, a także sterować programem za pomocą pilota. Dodatkowe funkcje to na przykład przeglądanie grafik albo podcastów. Ponadto program obsługuje VA API (Video Acceleration), umożliwia również korekcję grafiki, dźwięku, odtwarzanie wizualizacji czy kadrowanie. Kolejne funkcje pozwalają na wykonywanie zrzutów ekranu, usuwanie przeplotu, dopasowywanie proporcji obrazu, jak również korzystanie z telegazety. Za pomocą VLC możemy nawet poznać szczegóły kodeka obsługującego odtwarzany klip wideo, a także statystyki.

Jak wskazuje sama nazwa, Windows Movie Maker jest narzędziem przeznaczonym do tworzenia filmów w systemie Windows. Jest nie tylko interesującym, ale przede wszystkim łatwym w użyciu narzędziem umożliwiającym amatorskie tworzenie klipów wideo. Świetną alternatywną dla użytkowników Linuksa może być OpenShot Video Editor. Do jego najważniejszych funkcji należy zaliczyć obsługę animacji Key Frame, funkcję dodawania przejść wideo z możliwością podglądu w czasie rzeczywistym, edycji kolorów, barw, jasności czy opcję zmiany szybkości odtwarzania wideo (efekt slow motion).

OpenShot Video Editor Od wersji 1.2.2 możemy skorzystać z animowanych tytułów w 3D, dzięki wykorzystaniu programu Blender 2.5. Kolejne nowości to niestandardowe przejścia, dodatkowe efekty wideo i audio, a także możliwość eksportu plików do DVD. OpenShot został też dostosowany pod kątem użytkowników netbooków, poprawiono również obsługę osi czasu. Ponadto pojawił się nowy silnik motywów i rozszerzone preferencje programu.

Inne programy tego typu to PiTiVi, Kdenlive czy Avidemux.

Jednym z bardziej przydatnych rozwiązań w systemie Windows jest narzędzie Snipping Tool. To program przeznaczony do wykonywania prostych zrzutów ekranu. Za jego pomocą możemy również „wycinać” fragment, który chcielibyśmy przechwycić, przesyłać pliki e-mailem czy skopiować do schowka. Snipping Tool oferuje również możliwość eksportu do wybranych formatów jak PNG, JPEG czy BMP. Równie ciekawym, rozbudowanym rozwiązaniem jest Shutter. Przede wszystkim warto zwrócić uwagę na możliwość przechwytywania zawartości stron internetowych, którą oferuje aplikacja.

Shutter Poza standardowymi funkcjami otrzymujemy również wiele możliwości edycji plików. To chociażby narzędzie pozwalające w łatwy sposób zamazać wskazaną część zrzutu, czy dodać do niego obramowanie. Poza tym możemy dopisać do zrzutu ekranu dowolny tekst lub dodać grafikę. Dostępne są również liczne efekty jak rotacja 3D, kawałek układanki, miękkie krawędzie, postrzępiony papier czy polaroid. Pliki mogą być eksportowane na przykład na serwer FTP. Dzięki temu w prosty sposób możemy udostępnić grafiki znajomym czy współpracownikom. Warto dodać, że Shutter umożliwia wykonywanie opóźnionych zrzutów oraz przechwytywanie tooltipów czy menusów. Rzadko można znaleźć taką funkcję w innych programach dostępnych na rynku.

Paint to podstawowy program graficzny dla Windowsa, we wcześniejszych wersjach systemu noszący nazwę Paintbrush for Windows. Część użytkowników ceni sobie alternatywne rozwiązanie - Paint.NET. To program do obróbki grafiki rastrowej stworzony przez grupę studentów z Washington State University. Użytkownicy Linuksa mogą skorzystać z Pinty rozwijanej przez Jonathana Pobsta, jednego z programistów firmy Novell. To aplikacja mocno inspirowana popularnym programem Paint.NET. Pinta powinna przypaść do gustu osobom, które uważają GIMP za zbyt rozbudowany jak na ich wymagania. Pinta oferuje możliwość korzystania z podstawowych rozwiązań jak zaznaczenie, kształty, pędzel, ołówek, tekst, gumka, klonowanie, wypełnienie albo próbnik kolorów.

Pinta Program jest obecnie w wersji rozwojowej, może więc zawierać błędy, a także działać niestabilnie. Co ciekawe, Pinta jest dostępna nie tylko dla użytkowników Linuksa. Mogą z niej skorzystać także osoby z zainstalowanym systemem Windows i Mac OS X. W ostatnich wersjach programu wprowadzono między innymi niezbędny przy retuszu fotografii pędzel klonujący (clone stamp) czy możliwość tworzenia pędzli proceduralnych.

Tweak UI to przydatny program Microsoftu przeznaczony do zmiany ustawień dotyczących Panelu sterowania, pulpitu czy obsługi plików. Aplikacja umożliwia ukrywać napędy, włączać/wyłączać ikony na pulpicie i w Panelu sterowania, wyłączyć zapamiętywanie wyszukiwanych plików i odwiedzanych stron WWW. Jej zamiennikiem, znacznie rozbudowanym, może być Ubuntu Tweak. Jest to bardzo przydatny program, który kładzie nacisk przede wszystkim na dopasowanie ustawień systemu do wymogów indywidualnego użytkownika. Przy czym nie ma znaczenia jaka jest nasza wiedza na temat Ubuntu. Jest to narzędzie adresowane zarówno dla początkujących jak i zaawansowanych użytkowników. Za pomocą kolejnych zakładek możemy edytować ustawienia aplikacji, uruchamiania, wyświetlanie ikon, wygląd pulpitu, okien, a także ustawienia personalne czy ekran startowy.

Ubuntu Tweak Program wyświetla podstawowe informacje o systemie, pozwala na dodawanie i usuwanie oprogramowania, a także kontrolę i edycję aplikacji uruchamianych podczas startu systemu. Kolejne funkcje to edycja ustawień osobistych takich jak katalogi czy ścieżki do ulubionych lokalizacji. Za pomocą Ubuntu Tweak możemy zmieniać skróty klawiszowe, zarządzać skryptami, zmieniać ustawienia menadżera plików Nautilus. Ponadto program służy również do zarządzania bezpieczeństwem systemu.

Windows Live Writer to narzędzie do tworzenia tekstów, szczególnie na potrzeby stron internetowych i blogów. Wchodzi ono w skład darmowego pakietu Windows Live Essentials 2011. Program umożliwia tworzenie wpisów, a także współpracę z takimi platformami jak na przykład WordPress, Blogger czy TypePad. Oprócz podstawowych funkcji takich jak dodawanie grafik albo ustawianie czcionek możemy wstawiać także mapy z Bing Maps. Alternatywą dla użytkowników Linuksa może być Blogilo. Aplikacja została wprowadzona do KDE SC 4.4 w roli domyślnego narzędzia do tworzenia wpisów na blogach. Posiada wbudowane edytory WYSIWYG i HTML, pozwala na podgląd postów, a także możliwość dodania zewnętrznego sprawdzania pisowni.

Blogilo Blogilo obsługuje takie platformy ja Blogger, MetaWeblog, MovableType, Wordpress, a także Blogspot. Możemy tworzyć, edytować, a także kasować wpisy, a co więcej zapisywać szkice przed publikacją online. Przygotowywany tekst może być wyświetlony w takiej postaci, w jakiej zostanie zamieszczony na blogu. Kolejne funkcje to dodawanie plików do bloga (muzyka, klipy wideo), jak również obsługa połączeń FTP. Blogilo umożliwia pobieranie zapisanych na stronie wpisów, co przyda się szczególnie osobom, które mają już bloga, a dopiero rozpoczynają pracę z programem. Inne funkcje to chociażby dodawanie obrazków z dysku, jak również zapisywanie materiałów przed publikacją

Jednym z popularniejszych narzędzi do nagrywania płyt w systemie Windows jest Nero Burning ROM. Użytkownicy Linuksa również mogą skorzystać z wydania tego programu, dostępna jest jednak darmowa alternatywa - K3b. Jest to program rozwijany od 1998 roku, który umożliwia tworzenie najpopularniejszych typów kompilacji, kasowanie zawartości dysków wielokrotnego zapisu, tworzenie i nagrywanie obrazów dysków, weryfikację poprawności zapisu czy obsługę dysków wielosesyjnych. Dostępne są również zaawansowane funkcje takie jak choćby regulacja poziomu głośności ścieżek dźwiękowych czy zabezpieczanie przed opróżnieniem bufora podczas zapisu. Dodatkowo do K3b możemy dodawać wtyczki, które rozszerzają możliwości programu. Można również tworzyć własne motywy dla aplikacji.

K3b K3b to także rozbudowane narzędzia do zarządzania plikami z muzyką. Pozwala na zgrywanie ścieżek z Audio CD wraz z kompresowaniem do mp3, seryjne zmienianie nazw utworów, prostą edycję ścieżek (sklejanie, cięcie na części) a także normalizację głośności. Aplikacja pozwala także na zgrywanie filmów z DVD i kompresowanie ich przy użyciu określonych kodeków i zadanej rozdzielczości.

Windows Photo Gallery to program wchodzący w skład pakietu Windows Live Essentials. Jest narzędziem umożliwiającym łatwe importowanie, porządkowanie i edycję fotografii. Za jego pomocą możemy tworzyć filmy, pokazy slajdów, panoramy, a także łatwo przesyłać zdjęcia na Facebooka czy Flickra. Dobrą alternatywą dla programu Microsftu może być Shotwell, narzędzie do przeglądania grafiki. Program umożliwia importowanie fotografii z aparatów cyfrowych, tworzenie albumów ze zdjęciami, tagowanie, a także publikację w Sieci. Shotwell obsługuje takie serwisy jak na przykład Facebook, Flickr czy Picasa. Użytkownik otrzymuje również proste narzędzia do edycji zdjęć, które pomogą usunąć efekt czerwonych oczu, poprawić jasność, odcień czy ekspozycję grafiki.

Shotwell Shotwell cechuje się prostotą i intuicyjnym interfejsem. Został wprowadzony w Ubuntu 10.10 jako domyślna przeglądarka obrazów. Warto zauważyć, że program zbliżony jest nieco pod względem wyglądu do iPhoto firmy Apple. Z drugiej jednak strony nie posiada takich funkcji jak automatyczne rozpoznawanie twarzy czy zaawansowany geotagging.

Windows DVD Maker jest programem preinstalowanym w Windows Visa i Windows 7, który umożliwia tworzenie płyt DVD z pokazami slajdów, klipów wideo i nagrań audio. Pliki możemy układać dzięki domyślnym szablonom, a gotowy projekt nagrać na płycie. Zbliżonym rozwiązaniem dla użytkowników Linuksa może być DVDStyler ułatwiający tworzenie projektów i nagrywanie płyt DVD. Program ten jest narzędziem to authoringu DVD, oferuje bazę szablonów do tworzenia menu i tła dla wyświetlanych filmów. Użytkownik może nie tylko skorzystać z gotowych motywów, ale dodawać własne grafiki. Przydatną funkcją jest dzielenie filmów na rozdziały. Gotowy projekt można wypalić na płycie, bądź też zapisać jako obraz ISO. Program dostępny jest w polskiej wersji językowej.

DVDStyler Zapora systemu Windows - GufwZapora systemu Windows nazywana także Zaporą połączenia Internetowego lub ICF (Internet Connection Firewall), jest narzędziem umożliwiającym ochronę użytkownika systemu przez atakami z Sieci. W Windows 7 Zapora została rozbudowana o dodatkowe funkcje umożliwiające między innymi konfigurację opcji ochrony i powiadomień dla poszczególnych profilów sieci (Dom, Praca, Publiczny).

Czy Linux potrzebuje podobnych rozwiązań? Tutaj zdania są podzielone. Spora część użytkowników uważa, że ochrona Linuksa przed zagrożeniami z Sieci jest raczej niepotrzebna. Faktycznie, biorąc pod uwagę liczbę niebezpiecznego oprogramowania dostępnego dla Windowsa i Linuksa, problem zdaje się nie istnieć. Osoby, które chciałyby mimo wszystko skorzystać z zabezpieczeń, mogą zainstalować na przykład Gufw. Jest to graficzna nakładka dla Linuksa do obsługi firewalla.

Gufw Zadaniem Gufwa jest umożliwienie użytkownikom Ubuntu na łatwiejszą konfigurację firewalla UFW (Uncomplicated Firewall). Jest to domyślne narzędzie konfiguracyjne dla Ubuntu dostępne z poziomu Terminala. Program pozwala na wykonywanie podstawowych komend takich jak uruchamiania i wstrzymywanie firewalla, jak również dodawanie reguł (podstawowych i zaawansowanych). Dzięki temu możemy na przykład ograniczać działanie niektórych programów, blokować wybrane numery portów czy chronić się przed niechcianymi pakietami.